Exfoliëren klinkt een beetje als de sneltoets naar een mooiere huid. Dode huidcellen weg, gladder velletje, meer glow en skincare die lekkerder lijkt aan te brengen: yes please. Maar er zit een addertje onder het gras. Want met exfoliëren geldt absoluut niet dat meer automatisch beter is.
Sterker nog: met alle toners, peeling serums, exfoliating pads, retinolproducten en cleansers met actieve ingrediënten die tegenwoordig in onze badkamer staan, kun je ongemerkt veel vaker exfoliëren dan je denkt. Het resultaat is dan niet die felbegeerde glass skin, maar een huid die rood, trekkerig, droog of juist opvallend vet wordt. En het verraderlijke? Soms lijkt het in het begin juist alsof je routine fantastisch werkt.
Eerst die glow… en daarna ellende
Een exfoliant helpt dode huidcellen aan het huidoppervlak los te maken. Daardoor kan je huid tijdelijk gladder en egaler ogen en meer licht reflecteren. Dat verklaart die lekkere wow, mijn huid is zó zacht-fase. Maar wanneer je te vaak of te agressief exfolieert, kun je de beschermende huidbarrière verstoren. Die barrière helpt onder andere om vocht binnen te houden en je huid te beschermen tegen irriterende stoffen van buitenaf.
En daar begint het probleem. Je huid kan gevoeliger worden, vocht makkelijker verliezen en ineens reageren op producten die je daarvoor zonder problemen gebruikte. Zelfs je normale moisturizer kan opeens prikken.
Dit zijn signalen dat je misschien te veel exfolieert
Een beetje tinteling bij sommige zuren betekent niet meteen dat er iets misgaat. Maar als je huid structureel branderig, pijnlijk of extreem gevoelig wordt, is dat geen teken dat een product “extra goed werkt”. Andere waarschuwingstekens zijn roodheid, schilfertjes, een strak of trekkerig gevoel, jeuk, ruwe plekjes en een huid die ongewoon droog aanvoelt.
Maar er is nog een minder voor de hand liggend signaal: je huid kan juist vetter lijken te worden. Wanneer je te veel exfolieert, kan je huid veel vocht verliezen en uitgedroogd raken. Je kunt dan tegelijkertijd last hebben van een trekkerige of geïrriteerde huid én een glimmend, vettig huidoppervlak. Een vette huid betekent dus niet automatisch dat je méér moet reinigen of exfoliëren – soms heeft je huid juist behoefte aan rust en hydratatie.
Ook ineens veel kleine puistjes of bultjes kunnen een teken zijn dat je huid geïrriteerd is. Dat wordt nogal eens aangezien voor purging, waardoor iemand nóg fanatieker doorgaat met dezelfde actieve producten. Niet altijd de beste move.
Het probleem zit vaak niet in één product
Dit vind ik misschien wel het belangrijkste om te weten. Je hoeft helemaal geen extreme peeling iedere avond te gebruiken om te over-exfoliëren. Het kan ook ontstaan doordat verschillende producten in je routine bij elkaar optellen.
Stel: ’s ochtends gebruik je een cleanser met salicylzuur. ’s Avonds pak je een glycolzuurtoner. Twee keer per week gebruik je exfoliating pads en daarnaast ben je begonnen met retinol. Los van elkaar kunnen dat prima producten zijn. Samen kan het voor jouw huid simpelweg te veel worden.
Let daarom onder andere op ingrediënten als glycolzuur (AHA), melkzuur (AHA), salicylzuur (BHA) en andere exfoliërende zuren. Ook scrubs en exfoliërende tools tellen mee. Retinoïden zoals retinol zijn technisch gezien geen exfoliërende zuren, maar kunnen de huid óók irriteren. Zeker wanneer je ze combineert met meerdere exfolianten is rustig opbouwen dus slim.
Bekijk ook:
En nee: je gezicht hoeft niet te ‘squeaken’
Er is nog zo’n skincaremisverstand dat we wat mij betreft mogen begraven: dat je huid pas écht schoon is wanneer ze na het wassen bijna stroef aanvoelt. Je gezicht is geen ovenschaal.
Dat extreem schone, strakke gevoel kan juist betekenen dat je cleanser behoorlijk ontvettend is. Voeg daar een dagelijkse exfoliant en een paar krachtige serums aan toe en je huid krijgt nauwelijks rust. Een gezonde huid mag gewoon comfortabel aanvoelen.
Help, ik heb te veel geëxfolieerd. Wat nu?
Dan is dit niet het moment om er nóg een zuur tegenaan te gooien om de schilfertjes weg te krijgen. Maak je routine tijdelijk juist ontzettend saai.
Gebruik een milde cleanser, een eenvoudige hydraterende crème en overdag een breedspectrum zonnebrandproduct. Laat exfoliërende zuren, scrubs en andere producten die duidelijk irritatie veroorzaken voorlopig staan en geef je huid de tijd om weer comfortabel te worden.
Ingrediënten zoals ceramiden, glycerine, panthenol en squalane kunnen fijne toevoegingen zijn in een eenvoudige verzorgende routine. Heb je ernstige roodheid, zwelling, pijn, blaasjes, wondjes of klachten die niet verbeteren, dan is het natuurlijk verstandig om een huisarts of dermatoloog te laten meekijken.
Wanneer kun je weer beginnen met exfoliëren?
Niet zodra je huid één ochtend toevallig beter voelt. Wacht liever totdat de irritatie echt verdwenen is en je huid weer normaal aanvoelt. Daarna kun je exfoliatie geleidelijk opnieuw introduceren. En hier komt misschien het minder spannende antwoord: je hoeft helemaal niet iedere dag te exfoliëren om resultaat te zien.
Hoe vaak ideaal is, hangt af van je huid, het product en de concentratie. Voor sommige mensen is één of twee keer per week al meer dan genoeg. Een milde formule kan vaker geschikt zijn, terwijl een sterkere peeling veel minder frequent gebruikt hoort te worden. Volg daarbij ook de gebruiksaanwijzing van het specifieke product.
De Glamfordable exfoliatie-regel
Wij zouden één regel boven de skincarekast hangen: Tel actieve ingrediënten, niet alleen producten.
Heb je bijvoorbeeld al een exfoliërende toner gebruikt? Dan hoeft daar niet automatisch ook een peeling serum en scrub achteraan omdat ze toevallig drie verschillende verpakkingen hebben.
En introduceer liever niet vier nieuwe actieve producten tegelijkertijd. Voeg ze één voor één toe. Niet alleen is dat vriendelijker voor je huid, je weet dan tenminste welk product fantastisch werkt of welk product verantwoordelijk is wanneer je gezicht besluit een officiële klacht in te dienen.
Glamfordable tip
Wil je vooral een mooie, glowy huid? Besteed dan minstens zoveel aandacht aan hydrateren, je huidbarrière en dagelijkse zonbescherming als aan exfoliëren.
Die instant gladheid van nóg een peeling is verleidelijk, maar een rustige, goed gehydrateerde huid ziet er uiteindelijk vaak een stuk duurder uit dan een huid die we zeven dagen per week proberen te polijsten.
